| Nevenschikking zonder verbindingswoord | [ 26·6 ]
1 | De bijzondere vormen van nevenschikking kunnen vaak zonder verbindingswoord voorkomen. De nevenschikkingen waarvoor dit niet geldt, zijn die met en en of waarvan de leden in een conditionele relatie staan (zie , en ). Vergelijk:
| (1a) | Kom boven en ik gooi je de trap af.
| (1b) | Kom boven, ik gooi je de trap af. ( in dezelfde betekenis)
| (2a) | Loop door of je krijgt een bekeuring.
| (2b) | Loop door, je krijgt een bekeuring. ( in dezelfde betekenis)
| (3a) | Feta wordt van geitemelk gemaakt, of wist je dat al?
| (3b) | Feta wordt van geitemelk gemaakt, wist je dat al? ( in dezelfde betekenis)
| (4a) | Morgen gaan we wandelen, of het moet regenen.
| (4b) | Morgen gaan we wandelen, het moet regenen. ( in dezelfde betekenis)
2 | In andere gevallen is nevenschikking zonder verbindingswoord meestal wel mogelijk. Soms wordt de betekenisrelatie tussen de leden expliciet aangeduid door andere taalelementen, bijv. voegwoordelijke bijwoorden. Enkele voorbeelden, waarin het mogelijke maar weglaatbare voegwoord tussen haakjes staat:
| (5) | Een grote man - (en) het was nog wel een kolonel - kwam de trap op gestormd.
| (6) | Hier volgt een beschrijving - (of) althans een poging tot beschrijving - van de nevenschikking zonder verbindingswoord.
| (7) | Hij komt niet, (want) hij is immers ziek.
| (8) | Ik voel me niet lekker, (dus) ik ga maar eens vroeg naar bed.
| (9) | Hoe oud ben je? (Maar) dat mag ik misschien helemaal niet vragen?
| (10) | Hoe oud ben je? (Want) ik moet namelijk dit formulier invullen.